Obecnie podział narkotyków na twarde i miękkie jest nie adekwatny. Po każdym narkotyku można się uzależnić.

Okres dorastania to czas tworzenia nowego “ja”. Nie jest to jednak łatwe, gdy nie wie się po co się żyje, kim jest. Nastolatek buntuje się przeciwko wszystkim normom i zasadom jakie do tej pory poznał, głównie od rodziców, i przyjął jako swoje. Rodzice - dawniej niemal bohaterowie - dziś są zwykłymi ludźmi, którzy co najgorsze też się mylą i gubią w otaczającej rzeczywistości. /M.Pasek,1998/ Negacja ta sprawia, że czują się lepsi. Pojawia się też egocentryzm. Każdą uwagę, zdanie, opinię przyjmują do siebie. Ich problemy są wielką katastrofą. Brakuje im krytycznego spojrzenia na świat, ostro zaś krytykują swój wygląd, rodziców, szkołę. Jeśli więc nikt nie poda w porę takiemu młodemu człowiekowi pomocnej dłoni, może on sięgnąć po jedyne znane mu rozwiązanie - narkotyki. Towarzyszy temu “fałszywe poczucie powszechności: biorę, bo biorą inni”. /E.Stanisławiak,1996/

Faza I. Eksperymentowanie - zaczyna się głównie na imprezie. Młody człowiek ulega pod wpływem namowy któregoś z kolegów- już biorących narkotyki i bierze “przy okazji”- amfetaminę przed sprawdzianem, marihuanę pali na koncertach, ekstazy - by dobrze się bawić , nie myśli jeszcze o kupnie, czeka się aż ktoś poczęstuje a robią to podstępni dilerzy. Jest to ważny okres, bowiem człowiek poznaje działanie środków odurzających na swoje ciało, uczy się jak ich zażywać, w czym mogą mu pomóc. W pierwszej fazie jeszcze nie widać, że człowiek bierze. Narkotyk to urozmaicenie, przerywnik. Tak myśląc i mówiąc przechodzi jednak do kolejnej fazy.

Faza II. Poszukiwanie narkotykowych doznań - teraz człowiek nie czeka już na okazję, by wziąć narkotyk, zna cenniki, miejsca, gdzie może zaopatrzyć się w potrzebny mu towar, coraz częściej chce czuć “odlot”. Usprawiedliwia siebie i swoje poczynania twierdząc, że ma dużo zadane w szkole, musi nadgonić zaległości, chce się “wyluzować”. Zaczyna też prowadzić podwójne życie - oszukuje rodziców, chowa narkotyki, szybko zmienia też krąg znajomych, z którymi spędza bardzo dużo czasu. Boi się aby nikt nie wykrył jego postępowania. Wypiera się przed innymi, że nie sięga po narkotyki, potem oszukuje sam siebie, że kontroluje sytuację.
Dla młodego człowieka jest to wyczerpująca faza, strach, panika sprawiają że sięga po coś mocniejszego.

Faza III. Uzależnienie od doznań po narkotyku – najważniejszą sprawą w życiu są narkotyki, które potrzebne są by iść do szkoły, by nie czuć się źle z powodu brania narkotyków. Sprawy na około się komplikują i dziecko zaczyna kraść pieniądze rodzicom i znajomym. Z powodu wzrostu tolerancji potrzeba użytkownikowi coraz więcej narkotyków. Zdarzają się pierwsze omdlenia, zatrucia. Wokół siebie dostrzega wrogów, swojego stylu życia przed nikim nie ukrywa, nie widzi w nim nic złego. Plany życiowe stają się tylko marzeniami, których nie udaje mu się spełnić.

Faza IV. Narkotyk potrzebny do normalnego samopoczucia – jest on niezbędny podobnie jak jedzenie i picie do funkcjonowania organizmu, myśli osoby uzależnionej skupiają się wokół tego, jak je zdobyć, skąd wziąć pieniądze na następna porcję. Osłabiony organizm nie jest w stanie walczyć i bronić się. Jest to faza, po której następuje śmierć chyba, że człowiek zgłosi się na leczenie. Dziecko dla zdobycia pieniędzy może posunąć się do zachowań dewiacyjnych np. kradzieży w sklepie, handlu narkotykami, prostytucji, napadów i rozbojów.

1.Aronson E., 1995, Człowiek istota społeczna, PWN, Warszawa.
2.Biblioteczka Reform MEN zeszyt 37
3.Malewska M.M., 2001, Narkotyki w szkole i w domu. Zagrożenia. Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa.
4.Materiały kampanii: “Narkotyki – najlepsze wyjście nie wchodzić” na rok 2002 Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii.
5.Narkotyki, ich działanie, skutki nadużywania. 1999, Wydawnictwo Informacyjno-Edukacyjne P.W. Kama.
6.Pasek M., 1998a, Narkotyki! I co dalej... . Toret, Warszawa.
7.Pasek M., 1998, Narkotyki? Na pewno nie moje dziecko! Toret, Warszawa.
8.Profilaktyka w środowisku lokalnym, 2002, Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii, Warszawa.
9.Sierosławski J. Uczniowie i nauczyciele o stylach życia młodzieży i narkotykach, /W:/ Serwis Informacyjny Narkomania nr 2 (11) 1999
10.Stanisławiak E., 1996, Szkice z psychologii społecznej, WSP TWP Warszawa.
11.Woronowicz B.T., 1998, Alkoholizm jest chorobą. PARPA, Warszawa.